filtr-dpf

Wprowadzenie w 1996 roku europejskiej normy Euro IV w zakresie redukcji dopuszczalnej emisji spalin emitowanych przez samochody osobowe, ciężarowe oraz inne pojazdy wymusiło na konstruktorach samochodów wprowadzanie dodatkowych rozwiązań, które zapewnią ograniczenie wydzielania szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzkiego substancji, w szczególności tlenków azotu, tlenków węgla, siarki oraz wielu innych związków chemicznych, przyczyniających się do gigantycznego smogu i zanieczyszczenia powietrza. Jednym z takich rozwiązań, mających zredukować ilość drobinek toksycznych substancji zawartych w spalinach, jest filtr cząstek stałych DPF / FAP, montowany w samochodach z silnikiem diesla. I choć idei przyświecającej montowaniu filtra DPF w samochodach nikt nie neguje – wszyscy bowiem chcemy oddychać czystym powietrzem, to obok problemu awaryjności tego rozwiązania nie da się przejść obojętnie.

Co to jest filtr DPF / FAP i jak działa?

Jak sam nazwa wskazuje, podstawową rolą filtra cząstek stałych jest ograniczenie ilości stałych cząstek, jakie wydobywają się z rury wydechowej samochodu z wysokoprężnym silnikiem diesla. Czym są cząstki stałe? To nic innego jak drobinki sadzy, będące produktami ubocznymi spalania oleju napędowego. Posługując się największym z możliwych skrótów, zadaniem filtra cząstek stałych jest „wyłapywanie” drobinek, zanim trafią one do wydechu.

Budowa filtra cząstek stałych

Typowy filtr cząstek stałych zwykle składa się z ceramicznego wkładu zamkniętego w szczelnej, metalowej obudowie. W wyniku spalania mieszanki paliwowej wkład ulega rozgrzaniu do temperatury kilkuset stopni Celsjusza, co w kontakcie z drobinkami sadzy skutkuje ich wypaleniem. Efektem tego procesu jest powstawanie śladowych cząstek popiołu, które wraz z sadzą, w dużym nagromadzeniu, mogą doprowadzić do zatykania się filtra cząstek stałych, jego nieprawidłowego działania oraz zapalania się na desce rozdzielczej kontrolek sygnalizujących błąd.

Suchy i mokry filtr cząstek stałych

Montowane obecnie w samochodach z silnikiem diesla filtry cząstek stałych dzielą się na te pracujące „na sucho” oraz „na mokro”. Filtr cząstek stałych DPF to tzw. filtr suchy, co oznacza, że do prawidłowego działania takiego filtra nie są potrzebne żadne dodatkowe substancje i domieszki katalizacyjne. Z kolei mokre fitry cząstek stałych (FAP) jak nietrudno się domyślić, do skutecznego oczyszczania spalin z drobinek sadzy wymagają dodawania do paliwa specjalnej substancji katalizującej. FAP to skrót od francuskiego wyrażenia filtre a particule. Tego rodzaju filtry montowane są najczęściej w samochodach produkowanych przez francuski koncern PSA.

Katalizator, a filtr cząstek stałych

Mimo iż znajomość zagadnień związanych z ograniczeniem redukcji zanieczyszczeń powietrza przez spaliny w samochodach z roku na rok u kierowców wydaje się większa, wiele osób wciąż błędnie utożsamia filtr cząstek stałych z katalizatorem. Tymczasem SCR – układ katalitycznej redukcji spalin to system, którego zadaniem jest ograniczenie przedostawania się do atmosfery tlenków azotu NOx, poprzez wstrzykiwanie do spalin odpowiedniej dawki wodnego roztworu mocznika. Na skutek reakcji chemicznej, z układu wydechowego emitowane są mniej szkodliwe tlenki wraz z parą wodną.